Home Voorbereiden Sociaal statuut Je pensioen
Je pensioen
Via het sociaal verzekeringsfonds betaal je sociale bijdragen. En in ruil daarvoor heb je recht op een pensioen.
Pensioenleeftijd
Vanaf 2009 is de normale wettelijke pensioenleeftijd 65 jaar, zowel voor mannen als voor vrouwen. Tot juli 1997 bedroeg de wettelijke pensioenleeftijd voor de vrouwen nog 60 jaar. Sindsdien werd de pensioenleeftijd geleidelijk verhoogd. 2009 is dus het jaar waarin mannen en vrouwen qua pensioen(leeftijd) gelijk komen te staan.
Als het pensioen ingaat vanaf 01.01.2009 is de wettelijke pensioenleeftijd dus identiek voor mannen én vrouwen.
Je pensioen wordt berekend op basis van je pensioenloopbaan. Vanaf 2009 zal de volledige loopbaan voor mannen en vrouwen 45 jaren tellen. Je loopbaan eindigt in principe op 31 december van het jaar voor je pensionering. Soms kunnen de jaren na pensionering ook nog meetellen in je loopbaan. Is je loopbaan korter, dan is je pensioen lager.
Vervroegd pensioen
Mannen en vrouwen kunnen met vervroegd pensioen gaan vanaf 60 jaar, als ze 35 actieve jaren kunnen bewijzen. Het pensioenbedrag wordt dan procentueel verminderd, en er wordt een loopbaanjaar afgetrokken per jaar vervroeging. Kom je aan een bepaald aantal loopbaanjaren (de loopbaanvoorwaarde), dan wordt de procentuele vermindering niet toegepast. Voor de pensioenen die ingaan vanaf 1 januari 2009 wordt de loopbaanvoorwaarde verlaagd van 43 naar 42 jaren. Telt uw loopbaan dus 42 jaren, dan wordt procentuele vermindering wegens vervroeging niet meer toegepast. Een zelfstandige die op 20 jaar is begonnen, kan dus op 62 jaar op pensioen gaan zonder vermindering.
| Ingangsdatum | Vereiste loopbaan - geen vermindering |
| 2003-2005 | 45/45 |
| 2006-2007 | 44/45 |
| 2008 | 43/45 |
| Vanaf 2009 | 42/45 |
Dit is de regeling voor pensioenen die ingaan tot en met 2012. Voor pensioenen die ingaan vanaf 2013, verwijzen wij naar de nieuwe wetgeving die de regering heeft uitgewerkt. Je leest er hier alles over.
Wat als je een overlevingspensioen krijgt?
Als weduwnaar of weduwe kan je een overlevingspensioen ontvangen
- vanaf de leeftijd van 45 jaar
- zonder leeftijdsbeperking als je kinderen ten laste hebt of 66 % arbeidsongeschikt bent
Er is steeds recht op een tijdelijk overlevingspensioen gedurende 1 jaar, als het toegelaten beroepsinkomen gerespecteerd wordt.
Als de overledene gepensioneerd was, bedraagt het overlevingspensioen 80% van het gezinspensioen. Als het ging om een vervroegd pensioen, wordt de vermindering wegens vervroeging niet doorgerekend en komt het overlevingspensioen hoger uit dan 80%. Als de overledene niet gepensioneerd was, dan wordt het overlevingspensioen berekend op basis van de loopbaan en de inkomsten.
Extra’s
In bepaalde gevallen heb je als gepensioneerde recht op een pensioenbonus. Je kan bij de startersconsulent van het Acerta Sociaal Verzekeringsfonds terecht voor meer info.
Meer info
Op de volgende plaatsen kan je terecht voor meer informatie over je pensioen:
- www.kenuwpensioen.be: hier kan je een raming maken van je toekomstige pensioenrechten
- www.rsvz.be: op deze site kan je terecht voor informatie over je pensioenrechten als zelfstandige
- www.onprvp.fgov.be: hier vind je meer informatie over je pensioenrechten als werknemer
Op het gratis nummer 1765 (de pensioenlijn) kan je terecht voor al je pensioenvragen, ongeacht het stelsel waarin je gewerkt hebt.
Je pensioen aanvragen
Als zelfstandige toon je je loopbaan aan op basis van stortingen die je hebt gedaan aan de vroegere pensioenkas en het Sociaal Verzekeringsfonds. De pensioendiensten van het Rijksinstituut voor de Sociale Verzekeringen der Zelfstandigen, (RSVZ) vragen die informatie op bij je sociaal verzekeringsfonds. Je hoeft er zelf niets voor te doen.
Je pensioen wordt automatisch toegekend als je de normale pensioenleeftijd bereikt. Alleen wie voor of na de normale pensioenleeftijd met pensioen wil gaan, moet een aanvraag indienen. Je dient je aanvraag in op het gemeentehuis, vanaf de twaalfde maand voor de ingang van je pensioen. Je kan je pensioen ook elektronisch aanvragen, via de website www.pensioenaanvraag.be.
De voordelen van een VAPZ
Het pensioen dat je als zelfstandige zal krijgen, bedraagt ongeveer 60% van een werknemerspensioen. Wil je het verschil opvangen, dan kan je opteren voor een Vrij Aanvullend Pensioen voor Zelfstandigen (VAPZ). Dat levert je niet alleen een mooie spaarpot op, maar ook aanzienlijk belastingvoordeel. In het deel Wat je bijkomend kan doen lees je er meer over.
Starten als je al met pensioen bent
Ook als je al met pensioen bent, kan je starten als zelfstandige. Het toegelaten beroepsinkomen na een vervroegd of gewoon pensioen kan je aflezen uit de onderstaande tabel.
Let op: in het jaar waarin je de pensioenleeftijd bereikt, geldt een gemiddelde van beide grenzen (pro rata berekening).
Je mag het toegelaten inkomen overschrijden met minder dan 25%. In dat geval wordt je pensioen voor dat jaar evenredig verminderd. Overschrijd je het toegelaten inkomen met 25% of meer, dan wordt je pensioenuitkering geschorst.
| Toegelaten activiteit voor de pensioenleeftijd |
Zelfstandige (netto belastbaar) |
Werknemer (bruto) |
| Rustpensioen zonder kinderlast |
6.056,01 |
7.570,00 |
| Rustpensioen met kinderlast | 9.084,01 | 11.355,02 |
| Overlevingspensioen zonder kinderlast | 14.100,48 | 17.625,60 |
| Overlevingspensioen met kinderlast | 17.625,60 | 22.032,00 |
| Toegelaten activiteit vanaf de pensioenleeftijd |
Zelfstandige (netto belastbaar) |
Werknemer (bruto) |
| Rustpensioen zonder kinderlast | 17.492,17 | 21.865,23 |
| Rustpensioen met kinderlast | 21.277,17 | 26.596,50 |
